Prezydent podpisał ustawę z dnia 9 stycznia 2026 r. o zmianie ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym. Nowelizacja wprowadza dalszą informatyzację procedur i ułatwienie dostępu do informacji z tych rejestrów.
Nowe zasady uzyskiwania dokumentów z ksiąg wieczystych
Najważniejszą zmianą w ustawie o księgach wieczystych i hipotece jest nowe brzmienie art. 36⁴ ust. 4. Zgodnie z nim, w przypadku złożenia wniosku za pośrednictwem systemu teleinformatycznego o wydanie odpisu księgi wieczystej, wyciągu z księgi wieczystej lub zaświadczenia o zamknięciu księgi, Centralna Informacja umożliwi pobranie tych dokumentów w postaci elektronicznej. Dokumenty te będą mogły zostać samodzielnie wydrukowane przez wnioskodawcę, a zarówno wersja elektroniczna, jak i wydruk, będą miały moc dokumentów wydawanych przez sąd, pod warunkiem że będą posiadały cechy umożliwiające ich weryfikację z danymi zawartymi w centralnej bazie ksiąg wieczystych.
Dotychczas uzyskanie takich dokumentów wymagało złożenia papierowego wniosku w sądzie rejonowym właściwym ze względu na położenie nieruchomości lub w oddziale Centralnej Informacji Ksiąg Wieczystych. Nowelizacja wprowadza zatem istotne uproszczenie procedury, zbliżając ją do mechanizmów znanych już z Krajowego Rejestru Sądowego. Prawo do uzyskania dokumentów nadal przysługuje każdej osobie znającej numer księgi wieczystej.
Zmiana ta wejdzie w życie z dniem 31 marca 2026 r.
Opłaty i zakres dostępu
Nowe rozwiązania nie oznaczają zniesienia opłat. Wysokość opłat za wydawanie dokumentów z ksiąg wieczystych zostanie określona w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych. Opłaty mają uwzględniać koszty administracyjne oraz różnice wynikające ze sposobu złożenia wniosku, formy dokumentu i sposobu jego doręczenia.
Należy jednocześnie odróżnić bezpłatny dostęp do treści elektronicznych ksiąg wieczystych, który umożliwia jedynie przegląd danych, od uzyskania urzędowych dokumentów takich jak odpisy czy wyciągi. Te ostatnie pozostają dokumentami urzędowymi wydawanymi przez sąd i są powszechnie wykorzystywane w obrocie nieruchomościami, w szczególności przy sporządzaniu aktów notarialnych, ustanawianiu hipotek, udzielaniu kredytów hipotecznych oraz w postępowaniach sądowych i administracyjnych.
Zmiany w Krajowym Rejestrze Sądowym i aplikacja mObywatel
Nowelizacja obejmuje również zmiany w ustawie o Krajowym Rejestrze Sądowym, w szczególności w zakresie tzw. newslettera KRS. Usługa ta polega na automatycznym informowaniu o zarejestrowaniu sprawy lub dokonaniu wpisu dotyczącego danego podmiotu wpisanego do rejestru. Dotychczas była ona dostępna wyłącznie za pośrednictwem Portalu Rejestrów Sądowych.
Po zmianach możliwe będzie również otrzymywanie takich powiadomień za pośrednictwem aplikacji mObywatel. Dostęp ten zostanie jednak ograniczony wyłącznie do podmiotów, z którymi użytkownik aplikacji jest powiązany poprzez numer PESEL, co ma na celu zwiększenie bezpieczeństwa obrotu i ochronę przed nadużyciami, w tym tzw. „kradzieżą spółek”.
Użytkownik będzie mógł otrzymywać powiadomienia przez okres jednego roku z możliwością ich przedłużenia. Zachowany zostanie limit maksymalnie 50 subskrypcji, przy czym limit ten będzie obowiązywał odrębnie dla Portalu Rejestrów Sądowych oraz aplikacji mObywatel.
Zmiany w tym zakresie wejdą w życie z dniem 31 maja 2026 r. i mają na celu dalsze usprawnienie dostępu do informacji rejestrowych oraz dalszy ciąg informatyzacji sądownictwa.